Feedback die studenten niet lezen (en hoe het beter kan)

Je hebt twintig minuten gestoken in het geven van feedback. Per leerling of student. Zorgvuldig getypt, specifiek benoemd, opbouwend geformuleerd. En dan: niets. De leerling ontvangt het, haalt de volgende opdracht tevoorschijn, gaat verder alsof er niets is gebeurd en maakt meteen weer dezelfde soort fouten. Zucht.

Het probleem zit niet in jouw feedback. Het zit in het moment waarop je het geeft, en of de ontvanger er klaar voor is om er iets mee te doen.

Feedback is geen eindpunt

Veel feedback wordt gegeven nadat een taak is afgerond. Logisch, want dan kun je beoordelen wat er is gemaakt. Maar op dat moment is de cognitieve ruimte bij de student voor die taak al gesloten. Wat jij teruggeeft, komt binnen als informatie over iets wat voorbij is, niet als aanwijzing voor iets wat nog kan groeien, waar ze van leren, ook al zeg je dat erbij.

Effectieve feedback is gericht op het volgende moment van handelen. Niet “wat heb je fout gedaan”, maar “wat kun je de volgende keer anders doen, en weet jij zelf al wat dat is?”

Van aanwijzing naar vraag

Er is een subtiele maar krachtige verschuiving mogelijk in hoe je feedback formuleert. Vergelijk “je argumentatie is niet overtuigend genoeg” met “wat zou jouw lezer nodig hebben om jouw argument te geloven?” Beide zeggen hetzelfde, maar de tweede versie zet de student aan het denken. Ze activeert een denkstand in plaats van een corrigeerstand. Je geeft niet het antwoord, maar stelt de vraag die de student naar het antwoord leidt.

Vijf factoren die bepalen of feedback beklijft

Niet alleen de kwaliteit van de feedback is bepalend voor de effectiviteit van leren. Het gaat om een combinatie van factoren: het moment waarop je feedback geeft, de concreetheid ervan, of de student zelf mede heeft bepaald waar ze feedback op krijgt, of er in de les ruimte is om er iets mee te doen en of de student zich veilig genoeg voelt om feedback als hulp te zien in plaats van als oordeel. Ontbreekt er één, dan daalt de kans dat het beklijft, ongeacht hoe goed jij de feedback hebt geformuleerd.

Wat dit voor jou betekent

Je hoeft niet minder feedback te geven. Maar het loont om kritisch te kijken naar wanneer, hoe en aan wie je het geeft. Een gerichte vraag tijdens de les kan meer opleveren dan een pagina commentaar erna.